در هر هارددیسک یا SSD، بخشی وجود دارد که وظیفه ی انتقال داده و انرژی را بر عهده دارد؛ این بخش همان سوکت هارد است. سوکت در واقع محل اتصال فیزیکی بین هارد و مادربرد یا کابل های رابط است. کیفیت، نوع و سلامت این قسمت تأثیر مستقیمی بر عملکرد و عمر هارد دارد.
شناخت انواع سوکت هارد برای تعمیرکاران، کاربران حرفه ای و حتی افراد عادی اهمیت زیادی دارد، زیرا هر مدل هارد، سوکت مخصوص به خود را دارد و استفاده اشتباه از آن ممکن است باعث خرابی فیزیکی یا از بین رفتن اطلاعات شود.
در این مقاله، با مهم ترین انواع سوکت هارد آشنا می شوید، مزایا و معایب هرکدام را می خوانید و در انتها یاد می گیرید در صورت آسیب به سوکت یا از دست رفتن اطلاعات، بهترین راه، سپردن بازیابی داده ها به کانون بازیابی اطلاعات است.
جهت اطلاع از شرایط تعمیر هارد SSD برروی لینک مربوطه کلیک نمایید.
معرفی انواع سوکت
سوکت ها را در انواع و اقسام مختلفی طراحی کرده و تولید می کنند. با گذشت زمان و پیشرفت علم و تکنولوژی، این سوکت هاردها نیز مدرن تر شده و امکانات بیش تر پیدا می کنند. در ساخت سوکت هارد استانداردهای مختلفی باید رعایت شود.
هر یک از انواع سوکت هارد ها طبق استانداردهای خاصی طراحی شده و ویژگی های منحصربفردی دارند. از این رو، می توان مزایا و معایبی را برای هر کدام از آن ها در نظر گرفت. از طرفی۷ هر یک از این سوکت هارد ها در موارد خاصی مورد استفاده قرار می گیرند.
جهت اطلاع از شرایط بازیابی اطلاعات هارد برروی لینک مربوطه کلیک نمایید.
سوکت SATA هارد
یکی از رایج ترین انواع سوکت در هاردهای امروزی، سوکت SATA (Serial ATA)است. این نوع اتصال جایگزین مدل قدیمی تر PATA شده و تقریباً در تمام هاردهای دسکتاپ، لپ تاپ و SSDهای ۲.۵ اینچی وجود دارد.
مزیت اصلی SATA، سرعت بالای انتقال داده و سادگی در نصب است. این سوکت دارای دو بخش مجزاست؛ یکی برای داده (Data) و دیگری برای برق (Power) . طراحی باریک و منظم آن، امکان اتصال آسان و مطمئن را فراهم می کند.
اما از معایب SATA می توان به حساسیت پین ها و محدودیت طول کابل اشاره کرد. اگر هنگام اتصال دقت کافی نداشته باشید، احتمال شکستن سوکت یا خم شدن پین ها وجود دارد. در صورت بروز چنین آسیب هایی، هرگز خودتان دست به تعمیر نزنید، زیرا ممکن است اطلاعاتتان از بین برود. بهترین کار، سپردن آن به کانون بازیابی اطلاعات است تا بازیابی به صورت تخصصی انجام شود.
بیشتر بخوانید : ۶ روش برای بررسی وضعیت سلامت هارد اینترنال و اکسترنال
سوکت IDE (PATA) هارد
پیش از SATA، هاردها از سوکت IDE یا Parallel ATA استفاده می کردند. این نوع سوکت، شامل یک ردیف بلند از پین هاست و کابل آن پهن و نسبتاً شکننده است. IDE بیشتر در هاردهای قدیمی تر دسکتاپ و لپ تاپ دیده می شود.
از مزایای این نوع سوکت می توان به پایداری و سازگاری گسترده با مادربردهای قدیمی اشاره کرد. با این حال، سرعت انتقال داده در آن نسبت به SATA بسیار پایین تر است و نصب آن نیز دشوارتر است، زیرا جهت اتصال کابل اهمیت زیادی دارد.
بزرگ ترین مشکل IDE، آسیب پذیری پین ها است. حتی یک پین خم شده می تواند باعث از کار افتادن کامل هارد شود. اگر هارد IDE دارید که شناسایی نمی شود یا پین هایش آسیب دیده، برای جلوگیری از آسیب بیشتر، بازیابی اطلاعات آن را به مجموعه کانون بازیابی اطلاعات بسپارید.
بیشتر بخوانید : بهترین ظرفیت هارد برای کارهای روزمره
سوکت NVMe (M.2) هارد
در دنیای SSDهای مدرن، سوکت NVMe یا M.2 جایگزین اتصال های سنتی شده است. این نوع سوکت مستقیماً روی مادربرد نصب می شود و نیازی به کابل ندارد. NVMe بر بستر رابط PCI Express کار می کند و سرعتی چندین برابر بالاتر از SATA ارائه می دهد.
مزیت بزرگ NVMe، سرعت فوق العاده در خواندن و نوشتن داده هاست که آن را برای گیمرها و کاربران حرفه ای ایده آل می کند. همچنین مصرف انرژی کمتر و طراحی کوچک تر از ویژگی های مثبت آن است.
اما از معایب سوکت M.2 می توان به حساسیت بالا در نصب اشاره کرد. اگر هنگام جا زدن SSD فشار زیادی وارد شود یا زاویه اتصال اشتباه باشد، سوکت مادربرد یا خود SSD ممکن است آسیب ببیند. در چنین شرایطی، هرگز اقدام به باز کردن یا تعمیر نکنید، زیرا احتمال از بین رفتن کامل اطلاعات وجود دارد. تیم کانون بازیابی اطلاعات در این موارد می تواند اطلاعات SSD را حتی از سوکت های آسیب دیده نیز بازیابی کند.
سوکت SAS هارد
در محیط های سازمانی و سرورهای پیشرفته، از سوکت SAS (Serial Attached SCSI) استفاده می شود. این نوع اتصال مخصوص تجهیزات حرفه ای و دیتاسنترهاست و نسبت به SATA، سرعت، پایداری و امنیت بیشتری دارد. مزایای سوکت SAS شامل عملکرد ۲۴ ساعته، قابلیت اتصال چندین هارد هم زمان و تحمل بالا در شرایط سنگین است.
به همین دلیل، هاردهای SAS معمولاً در سرورها و سیستم های ذخیره سازی ابری استفاده می شوند. اما این نوع سوکت قیمت بالاتری دارد و برای استفاده خانگی توصیه نمی شود. همچنین، در صورت خرابی یا قطع اتصال، تعمیر آن نیاز به تجهیزات خاص دارد. در صورتی که هارد SAS شما دچار خطا یا از دست رفتن اطلاعات شد، از روش های غیرتخصصی استفاده نکنید بلکه با کانون بازیابی اطلاعات تماس بگیرید تا اطلاعات به صورت ایمن و کامل بازیابی شود.
بیشتر بخوانید : ریکاوری دادههای هارد دیسک ضربه خورده
سوکت USB در هاردهای اکسترنال
در هاردهای اکسترنال، اتصال از طریق سوکت USB انجام می شود. این نوع سوکت ممکن است از نوع USB 2.0، USB 3.0 یا Type-C باشد. هرچقدر نسخه ی USB جدیدتر باشد، سرعت انتقال داده بیشتر است. مزیت بزرگ سوکت USB، سادگی در استفاده و قابلیت جابه جایی آسان است. کافی است کابل را به هر سیستم متصل کنید تا هارد شناسایی شود.
اما این نوع سوکت ها بسیار ظریف و حساس هستند و با گذشت زمان ممکن است لق شوند یا اتصالات داخلی شان قطع شود. در صورت شل شدن سوکت یا عدم شناسایی هارد اکسترنال، به هیچ وجه آن را باز نکنید. سوکت های اکسترنال به صورت لحیم شده روی برد قرار دارند و هرگونه دستکاری می تواند باعث از بین رفتن کامل داده ها شود. در این مواقع، بهترین اقدام، مراجعه به کانون بازیابی اطلاعات است تا متخصصان با ابزار دقیق، اتصالات را ترمیم و اطلاعات را نجات دهند.
جمع بندی
شناخت انواع سوکت هارد و تفاوت های فنی آن ها به شما کمک می کند هنگام خرید، نصب یا نگهداری هارد تصمیم بهتری بگیرید. SATA برای کاربران خانگی، NVMe برای سیستم های مدرن و SAS برای سرورها بهترین گزینه ها هستند. در مقابل، سوکت های IDE و USB بیشتر در تجهیزات قدیمی یا قابل حمل دیده می شوند.
با این حال، هر نوع سوکتی حتی پیشرفته ترین آن ها ممکن است دچار خرابی شود. در چنین شرایطی، دستکاری ناآگاهانه می تواند منجر به از بین رفتن اطلاعات شود. پس اگر هارد شما شناسایی نمی شود یا سوکتش آسیب دیده، بازیابی اطلاعات را به متخصصان کانون بازیابی اطلاعات بسپارید.
این مجموعه با تجربه بالا، تجهیزات کلین روم و نرم افزارهای مهندسی قادر است اطلاعات شما را از هر نوع هارد یا سوکت آسیب دیده به صورت کامل بازیابی کند.
سوالات متداول
- آیا می توان هارد SATA را به جای SAS استفاده کرد؟
خیر، این دو استاندارد متفاوت اند. هرچند برخی کنترلرهای SAS از SATA پشتیبانی می کنند، اما برعکس آن ممکن نیست. همیشه نوع سوکت را مطابق مادربرد یا سرور انتخاب کنید.
- سوکت هارد اکسترنال شکسته؛ آیا اطلاعات قابل بازیابی است؟
بله، در بیشتر موارد امکان بازیابی وجود دارد. کارشناسان کانون بازیابی اطلاعات می توانند با جدا کردن برد اصلی و اتصال مستقیم به چیپ حافظه، اطلاعات را بازیابی کنند.
- در صورت خرابی پین های سوکت SATA چه باید کرد؟
در این حالت از روشن کردن یا دستکاری هارد خودداری کنید، چون ممکن است به برد یا پلاتر آسیب برسد. هارد را به مرکز تخصصی بازیابی بسپارید تا بدون ریسک، داده ها بازیابی شوند.
- بهترین نوع سوکت برای هاردهای امروزی چیست؟
برای کاربران خانگی، SATA گزینه ای پایدار و اقتصادی است. اما برای عملکرد بالا و سرعت بیشتر، NVMe بهترین انتخاب محسوب می شود. در سرورها و دیتاسنترها نیز سوکت SAS توصیه می گردد.